Prof dr hab. med. Andrzej Śródka

12 lutego 2014

 

 

 

pok. 12

tel. +48 226572863

dyżury: pon. 10.00 – 12.00, pt. 11.00 – 13.00

email:

 

IMG_9946-326x473

 

Andrzej Śródka, ur. 10.06.46 w Łodzi. Jest absolwentem Wydziału Lekarskiego Akademii Medycznej w Warszawie, na której studia ukończył w 1970. Stopień doktora nauk medycznych otrzymał w tamże w 1979 na podstawie pracy „Udział esteraz cholinowych w powstawaniu stressowych wrzodów żołądka u szczurów”. Pracował w tym czasie w Kat. i Zakł. Patologii Ogólnej i Doświadczalnej tejże uczelni. Czuje się wychowankiem prof. Juliana Walawskiego i członkiem Jego szkoły naukowej. W roku 1981 przeszedł na stanowisko adiunkta do Kat. i Zakł. Historii Medycyny i Farmacji Akademii Medycznej w Warszawie, gdzie w 1988 otrzymał stopień doktora hab. n. med. na podstawie dorobku naukowego i rozprawy „Wkład uczonych polskich w badania nad rolą histaminy w czynnościach fizjologicznych i patologicznych przewodu pokarmowego i układu krążenia”.

W 1988 został członkiem korespondentem, a od 1994 jest członkiem zwyczajnym Towarzystwa Naukowego Warszawskiego; w latach 1995-98 był sekretarzem, a w 1998-2001 przewodniczącym Wydz. V TNW. W latach 1989-91 był redaktorem naczelnym „Archiwum Historii i Filozofii Medycyny”, organu Polskiego Tow. Historii Medycyny i Farmacji, którego to Towarzystwa był prezesem od 1991 do 2000. W latach 1990-93 przewodniczył Komisji Filozofii i Historii Medycyny Komitetu Społecznych Aspektów Medycyny PAN. W latach 1993-96 był prodziekanem II Wydz. Lekarskiego Akademii Medycznej w Warszawie. W roku 1996 otrzymał tytuł profesora nauk medycznych; w tymże roku objął funkcję dyrektora Inst. Historii Nauki PAN, rezygnując z pracy w macierzystej Uczelni. Od 1999 jest członkiem Komisji Historii Nauki PAU. W roku 2000 objął kierownictwo Kat. Historii Medycyny Collegium Medicum Uniwersytetu Jagiellońskiego.

Oryginalnym osiągnięciem tez zawartych w dysertacji habilitacyjnej było m. in.: 1) definitywne ustalenie istoty hipotetycznej na początku ubiegłego stulecia wazodylatyny jako zespołu ciał zawierających m. in. histaminę, 2) ustalenie daty określenia przez Leona Popielskiego histaminy jako najsilniejszego egzogennego czynnika pobudzającego wydzielanie kwaśnego soku żołądkowego na 1916, wbrew powszechnie przyjmowanego dotąd w polskiej i światowej nauce roku 1920, 3) dowiedzenie, że stosowany w klinice test diagnostyczny, znany jako test Kay'a, został wprowadzony w 1949 (cztery lata wcześniej) przez polskiego fizjologa, pracującego w Edmonton – Konstantego Kowalewskiego, 4) przeprowadzenie najszerszej w całej dotychczasowej literaturze fachowej krytycznej analizy prób wyjaśnienia hipotensji pohistaminowej, sprowadzającej się w gruncie rzeczy do dyskusji nad naczyniopochodną lub sercopochodną etiologią wstrząsu histaminowego.

W zbiorowej książce „Dzieje nauczania medycyny i farmacji w Warszawie (1789-1950)", którą współredagował wraz z M. Łyskanowskim i A. Stapińskim (Warszawa 1990), napisał m. in. rozdział „Wydział Lekarski Cesarskiego Uniwersytetu Warszawskiego". Jest to pierwsze, w całej dotychczasowej literaturze zarówno polskiej, jak i rosyjskiej, opracowanie historii tej placówki akademickiej. Najważniejszą pracą A. Śródki jest 4-tomowe dzieło (wraz z suplementem) „Uczeni polscy XIX-XX” stulecia” (Warszawa 1994-2002). Przedstawia ono blisko tysiąc sylwetek uczonych polskich, członków najwyższych polskich korporacji naukowych. Był współredaktorem (z J. Kuchem) i współautorem dwóch wydań (1994 i 2004) monografii „Dzieje kardiologii w Polsce na tle kardiologii światowej”. Artykuł „Browicz Or Kupffer Cells?”, napisany wspólnie z R. W. Gryglewskim i W. Szczepańskim, (Pol. J. of Patol. 2006), rozstrzygnął kwestię pierwszeństwa opisu pierwszego poznanego elementu układu odpornościowego (fagocytarnego) u człowieka i faktyczny udział w tym odkryciu wielkiego polskiego uczonego – prof. Tadeusza Browicza.

Był – jako prezenter autorskich audycji muzycznych – współpracownikiem kilku rozgłośni radiowych, m. in. radia Wawa i radia Jazz, a obecnie akademickiego radia Kampus i krakowskiego radia Alfa. Jest właścicielem bogatej płytoteki i biblioteki z zakresu muzyki rockowej.

Pełna lista publikacji A. Śródki do końca 2010 zawiera 191 pozycji. Wybrane prace: „Ulcerogenic Activity of Histamine and NαNα-dimethylhistamine" Ag. & Act. 1979, 9 s. 78-79 (z S. Maślińskim, J. Dzierżkowską i L. Dębskim),  „Lista polskich oficerów, jeńcow wojennych z Kozielska, rozpoznanych wśród zwłok w grobach katyńskich (pracownicy służb medycznych)" Arch. Hist. i Filoz. Med. 1990, 63, 1/2 s. 39-58 (z E. Chróścielewskim),  Polen an medizinischen Studien in Deutschland von der Auhebung der warschauer Hauptschule bis 1915 (an Beispielen von einigen Berühmtesten polnischen Ärzten)" Arch. Hist. i Filoz. Med. 1991, 54, 1/2 s. 101-102,  „Julian Pęski (1859-1920) – prekursor chirurgii wątroby" P. Przegl. Chir. 1992, 64, 9 s. 851-855 (z P. Andziakiem i I. Sosnowską),  „Rozwój nauk podstawowych i przedklinicznych" [w]: „Historia medycyny” (red. T. Brzeziński) wyd. III Warszawa Wyd. Lek. PZWL 2000 s. 235-287,  „Wzloty i upadki poznania układu krążenia krwi” Pr. Komisji Historii Nauki PAU 2002, 4 s. 121-144,  „A Short History of Gastroenterology” Pol. J. of Physiol. & Pharmacol. 2003, 54, supl. 3 s. 9-21,  „Antoni Gluziński – a Classic of Polish Internal Medicine”, Organon 2004, 33 s. 159-168,  „Antoni Danysz – pedagog wielkopolski z przełomu wieków. Szkic biograficzny” [w]: „Historia. Społeczeństwo. Wychowanie. Księga pamiątkowa dedykowana profesorowi Józefowi Miąso” Wyższa Szkoła Humanistyczna im. A. Gieysztora z Pułtusku. IHN PAN Pułtusk – Warszawa 2004 s. 507-512,  „Przedstawiciele nauk medycznych. Członkowie Towarzystwa Naukowego Warszawskiego w latach 1907-1952” Warszawa 2007, 48 ss. (z E. Towpikiem),  „Posługa lekarska i posługa kapłańska z perspektywy historyka medycyny” [w]: „Dobro chorego w medycynie. Dni Jana Pawła II” Kraków 2007. Uniwersytet Jagielloński, Collegium Medicum s. 21-26,  „Wydawnictwa książkowe Kasy im. J. Mianowskiego od założenia do wybuchu II wojny światowej” Nauka P. 2007, 41 s. 185-202,  „Dorobek urologiczny Juliana Kosińskiego” Przegl. Urol. 2007, 45, 5  s. 62-63 (z R. W. Gryglewskim),  „Brak recepcji polskich osiągnięć w zakresie nauk medycznych w Europie i na świecie?” (z R. Gryglewskim) Kwart. Hist. N. i Techn. 2009, 54,2 s. 143-158,  „Maksymilian Rose” – twórca cytoarchitektoniki mózgu” Nauka P. 2010, 19 s. 297-307 (z A. Musiał i J. Zawilińskim).

Andrzej Śródka posiada dwie strony internetowe: www.srodka.pl oraz www.srodka.pl/archipelag

Arrow Button Wróć