prof. dr hab. Halina Lichocka - prof. dr hab. nauk humanistycznych, chemik, historyk nauk przyrodniczych i farmacji. Autorka książek i artykułów z zakresu historii chemii naturalnych leków roślinnych i wód mineralnych, a także przemysłu chemicznego oraz historii polskiej prasy naukowej. Odbyła staże naukowe prowadząc badania archiwalne w zagranicznych bibliotekach, m. in. w Sztokholmie, Wilnie, Wiedniu, Paryżu, Budapeszcie, Miszkolcu, Lublianie i Bratysławie.
Główne kierunki realizowanych badań:
1. Historia chemii i nauk farmaceutycznych w Polsce w XIX wieku
2. Pierwsze polskie czasopisma chemiczno-farmaceutyczne
3. Historia rozwoju metod analizy chemicznej
4. Chemiczne badania leczniczych wód mineralnych w Polsce w XIX w.
5. Znaczenie analizy leczniczych surowców roślinnych dla rozwoju chemii organicznej
6. Wybrane problemy z historii inżynierii chemicznej
Wykształcenie, praca naukowa i naukowo-organizacyjna:
1965 - 1969 Studia na Wydziale Elektroniki Politechniki Warszawskiej;
1974 - 1977 Studia na Wydziale Chemii Uniwersytetu Warszawskiego;
1977 Dyplom magistra chemii na podstawie pracy na temat: Wprowadzenie teorii orbitali molekularnych do programu nauczania w szkołach średnich;
1977 - 1986 Asystent w Instytucie Historii Nauki, Oświaty i Techniki PAN w Warszawie;
1977 - 1989 Sekretarz naukowy Zespołu Historii Farmacji;
1986 Doktorat nauk humanistycznych uzyskany na podstawie rozprawy: Badania leczniczych wód mineralnych w Polsce 1800 - 1856, z perspektywy rozwoju chemii;
1990 - 1991 Wykłady historii farmacji dla studentów Wydziału Farmacji Akademii Medycznej w Warszawie;
1991 - 1995 Zajęcia seminaryjne z historii farmacji dla studentów Wydziału Farmacji Akademii Medycznej w Warszawie;
od 1991 Redaktor naczelny czasopisma naukowego "Analecta. Studia i Materiały z Dziejów Nauki";
od 1993 Członek Komitetu Historii Nauki i Techniki PAN;
1996 - 2007 Wicedyrektor Instytutu Historii Nauki PAN;
od 1999 Członek rzeczywisty Academie Internationale d'Histoire de la Pharmacie; od 2001 Członek Working Party on History of Chemistry of the European Association for Chemical and Molecular Sciences;
2003 Uzyskanie stopnia doktora habilitowanego w zakresie historii nauki. Habilitacja została przeprowadzona przez Radę Naukową Instytutu Historii Nauki PAN;
2007 Przewodnicząca Komitetu Historii Nauki i Techniki PAN;
2007 Przewodnicząca Polskiej Grupy Narodowej ds. Współpracy z Międzynarodową Unią Historii i Filozofii Nauki/Oddział Historii Nauki i Techniki.
WYKAZ PUBLIKACJI
Książki:
1. "Pamiętnik Farmaceutyczny Wileński" 1820 - 1822. Bibliografia analityczna zawartości. Warszawa 1981, 94 s.
2. "Pamiętnik Farmaceutyczny Krakowski" 1834 - 1836. Bibliografia analityczna zawartości. Warszawa 1986, 166 s.
3. Badania leczniczych wód mineralnych w Polsce (1800 - 1858) z perspektywy rozwoju chemii. Warszawa 1989, 228 s., ilustr., tabl.
4. Historia poszukiwania leku w roślinach, w Polsce 1800 - 1856. Warszawa 2002, 339 s., ilustr., tabl.
5. Ignacy Mościcki (1867 - 1946). Inżynier i wynalazca. Warszawa 2006, 314 s., ilustr., tabl.
Inne publikacje naukowe:
6. Problemy balneochemii na łamach warszawskich i wileńskich czasopism naukowych 1800 - 1830. "Studia i Materiały z Dziejów Nauki Polskiej" 1984, Seria B, z. 31, s. 45 - 79.
7. Analiza zawartości "Pamiętnika Farmaceutycznego Wileńskiego" 1820 - 1822. "Farmacja Polska" 1980, t. 36, nr 3, s. 157 - 164.
8. Narodziny polskiej balneochemii. "Farmacja Polska" 1986, nr 10, s. 529 - 537.
9. Wileński rekonesans. "Farmacja Polska" 1987, nr 9, s. 536 - 537.
10. Polska balneochemia w dobie leku analitycznego. "Kwartalnik Historii Nauki i Techniki" 1988, nr 1, s. 193 - 210.
11. O syntezie dziejów polskiej historii chemii. "Kwartalnik Historii Nauki i Techniki" 1988, nr 2, s. 523 - 530.
12. Rawski Józef. Polski Słownik Biograficzny. Kraków 1988, s. 668 - 669.
13. Balneochemia i fitochemia - podobieństwa i różnice metod badawczych w pierwszej połowie XIX w. [w:] Historia leków naturalnych (pod redakcją Barbary Kuźnickiej). Warszawa 1989, t. II Natura i kultura - współzależności w dziejach lekoznawstwa, s. 123 - 130.
14. Science in the Circumstances of Political Non-Existence, by the Example of the History of Polish Chemistry in 19th C. XVIII International Congress of History of Science. Abstracts. Hamburg - Munich 1989, R4, 11.
15. Lek naturalny w badaniach chemicznych 1805 - 1856. Wkład Polaków do nauki Światowej. XIV Naukowy Zjazd Polskiego Towarzystwa Farmaceutycznego. Streszczenia. Wrocław 1989, t. I, 6-19.
16. Teodor Torosiewicz (1789 - 1876). W dwusetlecie urodzin. "Kwartalnik Historii Nauki i Techniki" 1989, nr 4, s. 947 - 951.
17. Udział Polaków w chemicznych badaniach leku naturalnego 1805 - 1856. "Kwartalnik Historii Nauki i Techniki" 1990, nr 2-3, s. 337 - 342.
18. "The Cracow Pharmaceutical Diary" (1834 - 1836). International Colloquium. The Pharmaceutical World's Press from its Beginning to 1840. Paris 1990, s. 281 - 286.
19. "The Vilna Pharmaceutical Diary" (1820 - 1822). The Journal's Character. International Colloquium. The Pharmaceutical World's Press from its Beginning to 1840. Paris 1990, s. 309 - 328.
20. The Evolution of Chemistry Research Methods and the Progress of Pharmacology in the First Half of the 19th C. XXX Congressus Internationalis Historiae Pharmaciae. Pragae, Aprilis 15 - 20. 1991, s. 100.
21. The Interdependence of Chemistry and Pharmacy in the First Half of the 19th C. First "Mineralkontor" International Conference on the History of Chemistry and Chemical Industry. Veszpr?m 1991, s. 19.
22. Women Chemists in Poland. Past and Present. International Workshop on the History of Women in Science, Technology and Medicine. National Scientific Research Fund. Budapest 1992, s. 81 - 84.
23. Chemiczne poszukiwania leków naturalnych. Z dziejów chemii organicznej w Polsce. Doroczny Zjazd Naukowy - Chemia w ochronie zdrowia i środowiska człowieka. Białystok 1992, s. 218.
24. The Interdependence of Chemistry and Pharmacy in the First Half of the 19th Century. Papers Delivered at the First "Mineralkontor" International Conference on the History of Chemistry and Chemical Industry. Budapest 1992, s. 165 - 167.24.
25. Chemia w wykładach Adama Maksymiliana Kitajewskiego. Doroczny Zjazd Naukowy - Chemia nowych materiałów. Toruń 1993, s. 10 R-6.
26. Biblioteka-Muzeum w Miskolc. Wstępna charakterystyka zbiorów. "Kwartalnik Historii Nauki i Techniki" 1995, nr 4, s. 75 - 82.
27. The Methodological Problems of Organic Chemistry in the First Half of the 19th Century [Streszczenie]. Second International Conference on the History of Chemistry and Chemical Industry 1995.
28. Sarzała-Drabikowska Maria Gabriela. Polski Słownik Biograficzny. Kraków 1995, s. 242.
29. Miejsce historii w czasopismach Polskiego Towarzystwa Chemicznego w okresie PRL. "Analecta". Dodatek specjalny do nr 1(9), 1996, s. 5 - 10.
30. The Methodological Problems of Organic Chemistry in the First Half of the 19th Century. Jędrzej Śniadecki's Work. "Technikatört?neti Szemle. Review of History of Technics" XXII, 1996, s. 183 - 192.
31. Ignacy Mościcki (1867 - 1946) in the History of Science and Technology. Third International Conference on the History of Chemistry and Chemical Industry. Budapest 1999, s. 13.
32. Ignacy Mościcki - badacz praktycystyczny. "Analecta. Studia i Materiały z Dziejów Nauki" 2000, R. IX, z. 1, s. 145 - 190.
33. Pharmacy Lectures by Jędrzej Śniadecki in the Light of the History of Science. IX Sympozjum Historii Farmacji. Łańcut 2000, s. 22 - 23.
34. Wykłady farmacji Jędrzeja Śniadeckiego w świetle historii nauki. Pamiętnik IX Sympozjum Historii Farmacji. Poznań 2000, s. 91 - 100.
35. Ignacy Mościcki (1867- 1946) in the history of science and technology. "Review of History of Technics" Budapest 2001-2002, t. XXV, s. 181 - 187.
36. Polish Scientific Journals of the First Half of the 19th Century as a Channel of Scientific Communication in Chemistry. International Conference on History of Chemistry. Budapest 2003, s. 17.
37. "Miesięcznik Połocki" (1818 - 1820). Kontekst historyczny i bibliografia zawartości. [w:] Wkład jezuitów do nauki i kultury w Rzeczypospolitej Obojga Narodów i pod zaborami, pod red. I. Stasiewicz-Jasiukowej, Kraków - Warszawa WAM, 2004, s. 631 - 662.
38. Historia pierwiastka narkotycznego. "Analecta. Studia i Materiały z Dziejów Nauki" 2004, nr 1-2, s. 113 - 121.
39. Polish Scientific Journals of the First Half of the 19th Century as a Channel of Scientific Communication in Chemistry. [w:] Communication in Chemistry in Europe, across Borders and across Generations. Budapeszt 2005, s. 64 - 70.
40. Słowo od Komitetu Redakcyjnego [w:] Joanna Nieznanowska: Obraz osiemnastowiecznej medycyny europejskiej w korespondencji rodziny Mozartów. Warszawa 2004, s.11 - 13.
41. Vorwort des Redaktionskomitees [w:] Joana Nieznanowska: Obraz osiemnastowiecznej medycyny europejskiej w korespondencji rodziny Mozartów. Warszawa 2004, s. 14 - 17.
42. Chemical analysis as a method of discovery in pharmacy in the age of Enlightement in Europe. [w:] praca zbiorowa pod red: I. Malaquias, E. Homburg, M. E. Callapez: Chemistry, technology and society. Aveiro (Portugalia) 2006, s. 142 - 150;
43. Wspomnienie o Profesorze Ferencu Szabadváry (1. IX. 1923 - 4. VI. 2006). "Kwartalnik Historii Nauki i Techniki" 2006, R. LI, nr 3/4, s.
Artykuły popularno-naukowe:
44. Z aptek na uniwersytety. "Gazeta Farmaceutyczna" 1993, nr 11 (19), s. 56.
45. Początki farmacji akademickiej w Polsce. "Gazeta Farmaceutyczna" 1993, nr 12, s. 52.
46. Jana Fryderyka Wolfganga związki z apteką w Szczuczynie. "Gazeta Farmaceutyczna" 1994, nr 1, s. 45 - 47.
47. Druskienniki sprzed lat. "Gazeta Farmaceutyczna" 1994, nr 3, s. 48 - 50.
48. Farmacja, czyli nauka doskonałego przygotowania lekarstw. "Gazeta Farmaceutyczna" 1994, nr 4, s. 46.
49. Gdy balneochemia była nową specjalnością nauki o leku. "Gazeta Farmaceutyczna" 1994, nr 5, s. 54 - 56.
50. Źródło Celińskiego w Nałęczowie. "Gazeta Farmaceutyczna" 1994, nr 6, s. 31 - 36.
51. Jubileusz "Pamiętnika Farmaceutycznego Krakowskiego". "Gazeta Farmaceutyczna" 1994, nr 7, s. 26, 31.
52. Początki naukowej prasy farmaceutycznej w Polsce. "Gazeta Farmaceutyczna" 1994, nr 9, s. 47.
53. Cukier, sól i farmacja. "Gazeta Farmaceutyczna" 1994, nr 12, s. 56.
54. Czy studencki brulion sprzed 170 lat jest zapisem wykładów prof. A. M. Kitajewskiego? "Przemysł Chemiczny" 1994, nr 1, s. 28 - 29.
55. Medal za technologię otrzymywania soli. "Przemysł Chemiczny" 1994, nr 6, s. 238 - 239.
56. Zanim Ciechocinek stał się uzdrowiskiem. "Gazeta Farmaceutyczna" 1995, nr 2, s. 42.
Recenzje:
57. Praca zbiorowa pod redakcją Zofii Jerzmanowskiej i Barbary Kuźnickiej: Dzieje nauk farmaceutycznych w Polsce 1918 - 1978. Warszawa 1986. Recenzja. "Kwartalnik Historii Nauki i Techniki" 1988, nr 1, s. 211 - 213.
58. Ignacy Z. Siemion: Reakcje imienne chemików Polaków. Warszawa 1987. Recenzja. "Kwartalnik Historii Nauki i Techniki" 1989, nr 3, s. 690 - 691.
59. I. G. Fyffe, R. G. W. Anderson: Joseph Black a Bibliography. Science Museum. London 1992. Recenzja. "Kwartalnik Historii Nauki I Techniki" 1992, nr 2, s. 249 - 253.
60. Szkoły naukowe chemików polskich. Praca zbiorowa pod red. Romana Mierzeckiego. Recenzja. "Kwartalnik Historii Nauki i Techniki" 1994, nr 3-4, s. 181 - 183.
61. Praca zbiorowa pod red. Romana Mierzeckiego: Szkoły naukowe chemików polskich. Materiały IV Szkoły Historii Chemii (Karpacz, czerwiec 1990) i V Seminarium Historii Chemii (Pieczyska, maj 1993). Warszawa 1993. Recenzja. "Przemysł Chemiczny" 1994, nr 10, s. 406.
62. Ignacy Z. Siemion: O chemikach polskich doby zaborów. Szkice biograficzne. Wrocław 1995. Recenzja. "Kwartalnik Historii Nauki i Techniki" 1996, nr 1, s. 139 - 141.
63. William H. Brock: Historia chemii. Przełożył Jerzy Kuryłowicz. Warszawa 1999. Recenzja. "Kwartalnik Historii Nauki i Techniki" 2000, nr 2, s. 123 - 125.
64. Zdzisław Ruziewicz: Ludzie i dzieła. Studia nad historią chemii na ziemiach polskich. Zebrali i do druku przygotowali K. Pigoń i A. Olszowski. Wrocław 1998. Recenzja. "Kwartalnik Historii Nauki i Techniki" 2000, nr 2, s. 127 - 128.
65. Ignacy Z. Siemion: Bronisław Radziszewski i lwowska szkoła chemii organicznej. Wrocław 1999. Recenzja. "Kwartalnik Historii Nauki i Techniki" 2000, nr 2, s. 128 - 130.
66. Ignacy Z. Siemion: Lutum sapientiae, czyli Notatek chaotycznych część pierwsza. Wrocław 2002, Biblioteka "Wiadomości Chemicznych". Wydawnictwo Uniwersytetu Wrocławskiego. 259 s. Recenzja. "Kwartalnik Historii Nauki i Techniki" 2003, nr 1-2, s. 207 - 210.
Publikacje kronikarskie:
67. Inauguracyjne posiedzenie Zespołu Historii Farmacji. "Farmacja Polska" 1978, t. 34, nr 4, s. 257 - 258.
68. Inauguracyjne posiedzenie Zespołu Historii Farmacji. "Kwartalnik Historii Nauki i Techniki" 1978, nr 2, s. 531 - 532.
69. Zebranie Pracowni Historii Nauk Społecznych. "Kwartalnik Historii Nauki i Techniki" 1978, nr 3-4, s. 797.
70. Sesja naukowa Zespołu Historii Farmacji PAN. "Farmacja Polska" 1979, t. 35, nr 5, s. 298 - 299.
71. Wokół problemów koncepcyjnych monografii poświęconej dziejom nauk farmaceutycznych w Polsce w latach 1918 - 1978. "Farmacja Polska" 1979, t. 35, nr 5, s. 300 - 301.
72. Sesja naukowa Zespołu Sekcji Historycznych Polskiego Towarzystwa farmaceutycznego. "Kwartalnik Historii Nauki i Techniki" 1979, nr 1, s. 210.
73. O kształt monografii: Dzieje nauk farmaceutycznych w Polsce 1918 - 1978. "Kwartalnik Historii Nauki i Techniki" 1979, nr 4, s. 860 - 861. 68.
74. Dyskusja nad syntezą najnowszych dziejów nauk farmaceutycznych w Polsce. "Kwartalnik Historii Nauki i Techniki" 1980, nr 2, s. 435 - 436.
75. Apteka na Zamku Warszawskim - tematem obrad Zespołu Historii Farmacji. "Kwartalnik Historii Nauki i Techniki" 1981, nr 1, s. 226.
76. Dzieje nauk farmaceutycznych w Polsce 1918 - 1978. Zakończenie prac. "Kwartalnik Historii Nauki i Techniki" 1984, s. 730 - 731.
77. Doroczne posiedzenie Zespołu Historii Farmacji. "Kwartalnik Historii Nauki i Techniki" 1987, nr 1, s. 254 - 257.
78. Pierwsza ogólnopolska sesja naukowa Zespołu Historii Farmacji i Chemii. "Kwartalnik Historii Nauki i Techniki" 1988, nr 3, s. 889 - 891.
79. XVIII Międzynarodowy Kongres Historii Nauki, Hamburg - Monachium, 1 - 9 sierpnia 1989 r. Relacja z Hamburga. "Kwartalnik Historii Nauki i Techniki" 1990, nr 1, s. 132 - 135.
80. Światowe kierunki historii chemii w świetle konferencji "Mineralkontor". "Kwartalnik Historii Nauki i Techniki" 1992, nr 1, s. 216 - 220.
81. Druga Międzynarodowa Konferencja Historii Chemii i Przemysłu Chemicznego. Eger (Węgry). "Kwartalnik Historii Nauki i Techniki" 1996, nr 1, s. 177 - 179.
82. Sprawozdanie z działalności Komitetu Historii Nauki i Techniki PAN w 1997 r. "Kwartalnik Historii Nauki i Techniki" 1998, nr 1, s. 190 - 197.
83. Sprawozdanie z działalności Komitetu Historii Nauki i Techniki PAN w 1998 roku. "Kwartalnik Historii Nauki i Techniki" 1999, nr 1, s. 197 - 203.
84. Sprawozdanie roczne z działalności Instytutu Historii Nauki PAN w 2002 r. "Kwartalnik Historii Nauki i Techniki" 2003, nr 1-2, s. 225 - 241.
85. Komitet Historii Nauki i Techniki PAN. Informacja o działalności w 2003 r. "Kwartalnik Historii Nauki i Techniki" 2004, nr 2, s. 215 - 224.
86. Komitet Historii Nauki i Techniki PAN. Sprawozdanie z działalności w 2004 r. "Kwartalnik Historii Nauki i Techniki" 2005, nr 2, s. 281 - 289.
87. Komitet Historii Nauki i Techniki PAN. Informacje o działalności w 2005 r. "Kwartalnik Historii Nauki i Techniki" 2006, R. LI, nr 2, s. 339 - 348.
88. Informacja o działalności Komitetu Historii Nauki i Techniki PAN w 2006 roku. "Kwartalnik Historii Nauki i Techniki" 2007, R. LII, nr 2, s.